Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΝΟΙΧΤΩΝ ΣΥΝΟΡΩΝ ΤΗΣ ΑΝΓΚΕΛΑ ΜΕΡΚΕΛ ΚΑΙ Η (ΕΠΙΔΙΩΚΟΜΕΝΗ) ΑΝΑΤΡΟΠΗ ΤΗΣ

 Στις 31 Αυγούστου 2025 συμπληρώνονται δέκα χρόνια από την ημέρα που η πρώην Καγκελάριος της Γερμανίας Άνγκελα Μέρκελ διατύπωσε δημόσια την περίφημη φράση "Wir schaffen das" ("θα τα καταφέρουμε").

Με αυτή τη φράση δόθηκε το σύνθημα για την έναρξη αφ' ενός μιας πολιτικής ανοιχτών συνόρων απέναντι στα κύματα προσφύγων και μεταναστών που κατέκλυζαν τότε την Ευρώπη προερχόμενοι από την Εγγύς και Μέση Ανατολή και με κύριο προορισμό τη Γερμανία και αφ' ετέρου μιας φάσης ανόδου της ακροδεξιάς και ξενοφοβικής Εναλλακτικής για τη Γερμανία (Alternative für Deutschland / AfD).

Σήμερα, δέκα χρόνια μετά, η πρώην Καγκελάριος εμμένει στην ορθότητα της απόφασης που έλαβε τότε. Η πολιτική των ανοιχτών συνόρων έχει τερματιστεί επισήμως από τη σημερινή κυβέρνηση της χώρας, τόσο σε επίπεδο διακηρύξεων όσο και ως προς τη λήψη κάποιων, έστω και αμφιλεγόμενων, μέτρων ανάσχεσης των ανθρώπινων ρευμάτων, όπως οι συνοριακοί έλεγχοι. Παρ' όλα αυτά, όμως, ο Φρίντριχ Μερτς, ο σημερινός Καγκελάριος και αλλοτινός ανταγωνιστής τής Μέρκελ, βλέπει την Ακροδεξιά να εξακολουθεί να σημειώνει άνοδο στις εκλογές και τις δημοσκοπήσεις. Στηριγμένη σε τέτοια δεδομένα, μεταξύ άλλων, η πρώην Καγκελάριος έκανε σε μία δημόσια εμφάνισή της πριν από τις τελευταίες Ομοσπονδιακές εκλογές και με αφορμή την παρουσίαση του βιβλίου των Απομνημονευμάτων της με τίτλο ("Freiheit") "Ελευθερία", τη δήλωση ότι η άνοδος της AfD δεν αποτελεί δικό της σφάλμα ("nicht meine Schuld").

Σε κάθε περίπτωση πάντως, και αυτό υπαγορεύει η κοινή λογική, πρέπει να δεχτούμε ότι η πολιτική-οικονομική απόφαση της Άνγκελα Μέρκελ πριν από 10 χρόνια συνέβαλε σε βάθος χρόνου στη γιγάντωση των απεχθών φαινομένων της εποχής μας που λέγονται Ακροδεξιά, ξενοφοβία και ρατσισμός. Μάλιστα η εμβέλεια της συγκεκριμένης απόφασης υπερβαίνει σαφώς τα γερμανικά σύνορα, λόγω ακριβώς του κυρίαρχου και καθοριστικού ρόλου της Γερμανίας. Από την άλλη πρέπει, πάλι με βάση στοιχειώδη λογικά και πραγματολογικά δεδομένα, να είμαστε προσεκτικοί, αποφεύγοντας στις προσεγγίσεις μας τη μονομερή απλουστευτικότητα που κατ' εξοχήν χαρακτηρίζει τις θεωρίες συνωμοσίας, στις οποίες κατά τ' άλλα θέλουμε να αντιταχθούμε.

Στην ταινία πολιτικού ντοκιμαντέρ με τίτλο zehn Jahre "wir schaffen das", zehn Jahre Rechtsruck ("δέκα χρόνια από το 'θα τα καταφέρουμε', δέκα χρόνια στροφή προς τα δεξιά") οι δημοσιογράφοι του Der Spiegel ανασυνθέτουν το ζήτημα ως προς την αφετηρία, τον τρόπο εκδήλωσης, αλλά και τις συνέπειές του μέχρι σήμερα, δίνοντάς μας την ευκαιρία να αναζητήσουμε συγκεκριμένες και πειστικές απαντήσεις στα βασικά εκείνα ερωτήματα που είναι συνυφασμένα με το πρόσφατο παρελθόν, το παρόν και το μέλλον μας.

Ο ΧΑΝΣ-ΜΑΓΚΝΟΥΣ ΕΝΤΣΕΝΣΜΠΕΡΓΚΕΡ ΓΙΑ ΤΟ ΖΟΛΙΝΓΚΕΝ 31 ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ

Σήμερα στη διεθνή ειδησεογραφία αναφέρεται σε κορυφαία θέση η πόλη Ζόλινγκεν (Solingen) κοντά στον Ντύσσελντορφ (Düsseldorf), φημισμένη για τα ανοξείδωτα ψαλίδια και μαχαίρια που παράγει, όπου χθες τη νύχτα διαπράχθηκε μια τρομοκρατική επίθεση στο τοπικό Φεστιβάλ για τα 650 χρόνια της πόλης, μια επίθεση που δεν έχει ακόμη εξιχνιαστεί και έχει, μέχρι στιγμής, τρεις νεκρούς στον μακάβριο απολογισμό της.

Πρόκειται για ένα συμβάν που, πέρα από την προφανή τραγικότητά του και την
ανησυχία που είναι λογικό να εμπνέει, φέρνει ξανά στο προσκήνιο το πολύ
ενδιαφέρον δοκίμιο του Χανς-Μάγκνους Εντσενσμπέργκερ (Hans-Magnus Enzensberger) για τις μελλοντικές προοπτικές του εμφυλίου πολέμου ("Aussichten auf den Bürgerkrieg") από το έτος 1993.

Στο παρακάτω πλούσιο άρθρο του συγγραφέα στο "Σπίγκελ" στις 20 Ιουνίου 1993

εκτίθεται σε συνοπτική μορφή η όλη προβληματική του βιβλίου. Κατά ενδιαφέροντα
τρόπο προς το τέλος γίνεται ρητή αναφορά και στο Ζόλινγκεν (όπου εμπρηστική επίθεση με θύματα Τούρκους μετανάστες είχε λάβει χώρα έναν μήνα πριν) και στις άλλες τρεις πόλεις με παρόμοια συμβάντα στα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του 1990: στο Μαιλν (Mölln) της Βόρειας Γερμανίας (Σλέσβιχ-Χολστάιν), όπως επίσης στο Ρόστοκ (Rostock) και την Χοϊερσβέρντα (Hoyerswerda) της Ανατολικής Γερμανίας.

Αξίζει κανείς να επιστρέψει σε θεωρίες που εν μέσω των πολλών κρίσεων και
πολεμικών συγκρούσεων της εποχής μας παρουσιάζουν μιαν απροσδόκητη
αλλά και ανησυχητική επικαιρότητα.

Η ΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΑΚΡΟΔΕΞΙΑ

 Με αφορμή την ισχυρή παρουσία του ευρύτερα γνωστού πλέον κόμματος Εναλλακτική για τη Γερμανία (Alternative für Deutschland, AfD), αλλά και πρόσφατες προσπάθειες αντιμετώπισής του μέσω στοχευμένων δημοσιογραφικών αποκαλύψεων για τις ρωσικές και κινεζικές διασυνδέσεις συγκεκριμένων επιφανών στελεχών του, καθώς και λίγες μέρες μετά τις βίαιες επιθέσεις κατά σοσιαλδημοκρατών και πρασίνων πολιτικών στη Δρέσδη και το Βερολίνο, το BBC δημοσιεύει έρευνα, στην οποία εκτίθενται υπόγειες και λανθάνουσες διασυνδέσεις μεταξύ στελεχών της AfD και δεξιών εξτρεμιστών.

Ενδιαφέρουσες οι αποκαλύψεις, οπωσδήποτε. Από την άλλη προσφέρουν και μια καλή ευκαιρία να γίνει ευρύτερα γνωστή η συνέχεια που χαρακτηρίζει τη γερμανική ακροδεξιά στις διάφορες ιστορικές φάσεις. Από την εποχή του αυτοκρατορικού Ράιχ και της Νοεμβριανής Σοσιαλιστικής Επανάστασης του 1918, διαμέσου του εθνικοσοσιαλισμού που φούντωσε την περίοδο του μεσοπολέμου και αιματοκύλησε την ανθρωπότητα, των ακροδεξιών μορφωμάτων στη μεταπολεμική Δυτική Γερμανία και της συγκαλυμμένης νοσταλγίας για τον Χίτλερ στη "σοσιαλιστική" DDR, έως και την επίσημη και δυναμική επάνοδο στο πολιτικό προσκήνιο της νέας ενιαίας Γερμανίας, στον απόηχο των νέων, οξύτερων καπιταλιστικών κρίσεων, φαίνεται ότι οι ιδεολογικές αφετηρίες της λατρείας του κυρίαρχου έθνους, της απέχθειας προς το διαφορετικό, σε οποιαδήποτε μορφή του, αλλά και της επιδίωξης και δικαιολόγησης της βίας, όλα τούτα αποτελούν το σταθερό υπόβαθρο, το οποίο σε μόνιμη βάση διατηρεί γόνιμη την κοιλιά του τέρατος που γεννά φασιστικά τερατουργήματα, σύμφωνα με τη χαρακτηριστική έκφραση του Μπέρτολτ Μπρεχτ.